MKTG NaM - pasek na kartach artykułów

Psalm 91: o Bożej opiece. Tekst po polsku, interpretacja i analiza utworu. Tak brzmi parafraza Jana Kochanowskiego

Redakcja
Sprawdź interpretację parafrazy Psalmu 91.
Sprawdź interpretację parafrazy Psalmu 91. wikimedia commons/ public domain
Księga Psalmów to część Starego Testamentu, w której zawarte są pieśni pochwalne, dziękczynne, pokutne i inne. Wśród jednych z bardziej znanych utworów jest Psalm 91 – o Bożej opiece. Utwór ten po polsku napisał na nowo Jan Kochanowski. Dziś funkcjonuje on, jako znana pieśń rozpoczynają się od słów: „Kto się w opiekę odda Panu swemu…”. Sprawdź tekst Psalmu 91, a także analizę utworu.

Spis treści

Psalm 91 – o Bożej opiece

Na lekcjach języka polskiego przy okazji rozmów o Księdze Psalmów, a także tłumaczeniach Biblii często przywoływany jest Psalm 91. Opowiada on o opiece, którą Bóg sprawuje nad człowiekiem. Podmiot liryczny przekonuje, że trzeba tylko zaufać Stwórcy i powierzyć Mu swój los. Wówczas – niezależnie od zagrożeń, które czekają na człowieka – będzie się bezpiecznym.

Czym jest psalm?

Psalm to modlitewny utwór liryczny o podniosłym charakterze. Adresatem pieśni zazwyczaj jest Bóg. Psalmy dzielimy na dziękczynne, błagalne, pokutne, prorocze pochwalne i żałobne.

Psałterz Dawidów, czyli parafraza biblijnych psalmów

W 1579 roku w Krakowie ukazał się Psałterz Dawidów – przetłumaczona przez Jana Kochanowskiego starotestamentowa Księga Psalmów. Pisarz pracował nad tym utworem kilka lub kilkadziesiąt lat, korzystając z różnych tłumaczeń Pisma Świętego. Warto zaznaczyć, że była to swobodna i autorska wersja oryginału dostosowana do polskiej obyczajowości tamtego okresu.

Co to znaczy, że Kochanowski dokonał parafrazy psalmów?

Parafraza to swobodna przeróbka utworu literackiego, zachowująca jednak wyraźne podobieństwo umożliwiające rozpoznanie oryginału. Może ona rozwijać bądź modyfikować treść pierwowzoru (niekiedy w żartobliwy sposób). Parafraza nie jest synonimem adaptacji.

Jan Kochanowski sparafrazował biblijne psalmy, a więc używając rymów i środków stylistycznych nieobecnych w oryginale, dokonał swobodnej interpretacji utworów, zachowując jednak ich sens i przesłanie. Psałterz Dawidów jest dziś wciąż uważany za najwybitniejszą polską poetycką parafrazę biblijnych psalmów.

Psalm 91 po polsku. Tekst parafrazy Jana Kochanowskiego

Uczniowie na lekcjach języka polskiego muszą zapoznać się z Psalmem 91 po polsku, a więc parafrazą utworu Jana Kochanowskiego. Tak brzmi tekst:
Kto się w opiekę poda Panu swemu
A całym prawie sercem ufa Jemu,
Śmiele rzec może: "Mam obrońcę Boga,
Nie będzie u mnie straszna żadna trwoga."

Ciebie on z łowczych obierzy wyzuje
I w zaraźliwym powietrzu ratuje;
W cieniu swych skrzydeł zachowa cię wiecznie,
Pod Jego pióry ulężesz biezpiecznie.

Stateczność Jego tarcz i puklerz mocny,
Za którym stojąc na żaden strach nocny,
Na żadną trwogę ani dbaj na strzały,
Którymi sieje przygoda w dzień biały.

Stąd wedla ciebie tysiąc głów polezę,
Stąd drugi tysiąc; ciebie nie dosięże
Miecz nieuchronny, a ty przedsię swymi
Oczyma ujźrzysz pomstę nad grzesznymi.

Iżeś rzekł Panu: "Tyś nadzieja moja",
Iż Bóg nawysszy jest ucieczka twoja -
Nie dostąpi cię żadna zła przygoda
Ani się najdzie w domu twoim szkoda.

Aniołom swoim każe cię pilnować,
Gdziekolwiek stąpisz, którzy cię piastować
Na ręku będą, abyś idąc drogą
Na ostry krzemień nie ugodził nogą.

Będziesz po żmijach bezpiecznie gniewliwych
I po padalcach deptał niecierpliwych;
Na lwa srogiego bez obrazy wsiędziesz
I na ogromnym smoku jeździć będziesz.

Słuchaj, co mówi Pan: „Iż mię miłuje,
A przeciwko mnie szczerze postępuje -
Ja go też także w jego każdą trwogę
Nie zapamiętam i owszem wspomogę.

Głos jego u mnie nie będzie wzgardzony,
Ja z nim w przygodzie; ode mnie obrony
Niech pewien będzie, pewien i zacności,
I lat szedziwych, i mej życzliwości!”

Interpretacja Psalmu 91 o Bożej opiece

Podmiotem lirycznym w Psalmie 91 to człowiek, który jest świadomy tego, że Bóg opiekuje się ludźmi, troszczy się o nich, jest ich obrońcą. Utwór rozpoczyna się łacińską sentencją: „Qut habitat in adiutorio Altissimi” co znaczy „Kto mieszka pod osłoną Najwyższego”. Bóg ukazany w parafrazie Kochanowskiego to dobry ojciec, który troszczy się o swoje dzieci. Podmiot liryczny zaznacza, że niezależnie od okoliczności człowiek może czuć się bezpiecznie, ponieważ chroni go Bóg.

W kolejnych wersach wymienione są nieszczęścia i trudności, które spotykają ludzi – one jednak nie są w stanie zniszczyć człowieka, nad którym czuwa Bóg. Człowiek przedstawiony w psalmie jest istotą kruchą i słabą, jednak dzięki pomocy Stwórcy i jego aniołów stróżów może czuć się bezpiecznie. W utworze pojawia się nawiązanie do tradycji biblijnej: wizerunki węża, smoka i lwa, które oznaczają zło i szatana.

Podmiot liryczny zaznacza, że Stwórca pamięta o człowieku nie tylko w trakcie jego życia (które będzie długie, jeśli tylko człowiek zaufa Bogu), ale także po śmierci – zapewniając mu życie wieczne. Psalm 91 ukazuje więc Stworzyciela jako pełnego miłosierdzia Ojca, któremu warto oddawać cześć.

od 7 lat
Wideo

Dr hab. n. med. Jakub Żołnierek - Debata, nowotwory męskie

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Dołącz do nas na X!

Codziennie informujemy o ciekawostkach i aktualnych wydarzeniach.

Obserwuj nas na X!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Polecane oferty

Materiały promocyjne partnera

Materiał oryginalny: Psalm 91: o Bożej opiece. Tekst po polsku, interpretacja i analiza utworu. Tak brzmi parafraza Jana Kochanowskiego - Strefa Edukacji

Wróć na slupsk.naszemiasto.pl Nasze Miasto